Ana Sayfa
Makaleler
Türkiye
Türk ABD İlişkilerini Geliştirmek

Türkiye ile ABD arasındaki ilişkiler demokrasi, özgürlükler, insan hakları ve serbest piyasa ekonomisi gibi ortak idealleri paylaşmak temeline dayanıyor. Nitekim, bu iki ülkenin halkı bu ortak değerler uğruna bir zamanlar kendi ülkelerinden çok uzak bir yörede, Kore’de, omuz omuza savaşmayı göze alabilmiştir, Bosna, Somali, Afganistan gibi bir çok bölgedeki işbirliğimizin temeli de bu ortak değerlerdir.

Her ilişkide olduğu gibi zaman zaman çıkar veya öncelik farklılıkları ilişkilerde iniş çıkışlara neden olabilmektedir. Örneğin, 1964 Johnson Mektubu, 1975-1978 silah ambargosu ve kesinlikle aynı düzeyde olmasa da Kuzey Irak’taki operasyonlarda bazı öncelik farklılıkları ilişkileri geren unsurlar olabilmektedir. Ancak, her iki ülke halkının da ortak değerlere bağlılığı bu farklılıkların aşılabilmesini ve ilişkinin uzun soluklu ve sağlam temelli olmasını sağlamaktadır.

Bu nedenle, Türk-ABD ilişkilerinin geleceğini düşünürken bu perspektifi unutmamalıyız. Ülkeler arasındaki ilişikilerin geleceğini düşünürken küresel boyuttaki iki gelişmeye de dikkat çekmek gerekiyor. Bunlardan birincisi ülkelerin güçleri ne olursa olsun, karşılıklı bağımlılığın artmasıdır. Brezilya’daki yağmur ormanlarının tahribi dünyanın iklimini etkiliyor. Çin’de ortaya çıkan sars hastalığı çok kısa bir zamanda Kanada’yı tehdit edebiliyor. Afrika’daki AİDS hastalığı, bir süre sonra dünyanın en büyük sorunlarından birisi haline gelebiliyor. Asya’daki talep patlaması, tüm dünya ülkelerinin daha yüksek enerji ve lojistik maliyetlerine katlanmasına sebep oluyor. Dünyanın bir yöresindeki terörist tehdit, dünyanın en güçlü devletine saldırabiliyor. Bu nedenle, ortak değerlere sahip olan ülkeler arasında işbirliğinin artması gerekiyor. Türkiye ve ABD, pek çok bölgesel sorun karşısında ortak kaygıları paylaşmakta, Balkanlar, Kafkasya, Ortadoğu ve Orta Asya’yı kapsayan geniş bir coğrafyada barış, istikrar ve güvenliğin pekiştirilmesi için birlikte çalışmaktadır. İki ülke, AB ve NATO genişlemesi ve uluslararası kurumların güçlendirilmesi gibi konularda da benzer görüşler taşımakta, yakın işbirliği içinde bulunmaktadırlar.

İkinci önemli gelişme ise ülkeler arasındaki ilişkilerin boyutlarının zenginleşmesidir. Artık ülkeler arasındaki ilişkiler sadece devlet kademeleriyle belirlenmiyor, aynı zamanda iş dünyasının, akademik ve sanat dünyasının ve sivil toplum kuruluşlarının önemi artıyor. Başka bir deyişle uluslararası ilişkiler gittikçe daha çok “sivil”leşiyor, devlet-dışı, hükümet-dışı bir kimlik kazanıyor. Örneğin, çevre sorunlarına karşı duyarlılığı, sivil toplum kuruluşlarının başlattığı hareketler geliştirdi. Bu hareketler dünyanın en büyük petrol şirketlerine kararlarını geri aldırmayı başardı. “İnsan hakları beyannamesinin” kabul edilmesi, kara mayınlarının yasaklanması gibi önemli gelişmeler sivil insiyatifler sayesinde gerçekleştiriliyor. Bu nedenle, Türk-ABD ilişikilerinin gelişmesinde değişik toplum kesimlerine ve sivil toplum örgütlerine önemli görevler düşüyor.

TAİK, Türk-Amerikan İş Konseyi, Türkiye ile ABD arasındaki ilişkilerin gelişmesini ve dengeli bir şekilde artmasını sağlamak amacıyla kurulmuş olan gönüllü bir kurum. Sayın Turgut Özal’ın da teşviği ile kurulan Türk-Amerikan İş Konseyi daha sonra TOBB, TÜSİAD, TİM gibi Türk özel sektörünün 9 kuruluşu tarafından kurulan DEİK bünyesindeki 67 İş Konseyine de öncülük yapmış oldu.

TAIK ana hedefi doğrultusunda Türk iş dünyasının ABD ile olan ilişkilerinin gelişmesi için bu dönemde 1.000’i aşkın toplantı düzenledi. Katılımcıları arasında Türkiye’den Cumhurbaşkanları, Başbakanlar, çeşitli bakanlar, iş ve akademik dünyasının önemli temsilcileriyle birlikte ABD Başkanı, Dışişleri Bakanı ve çeşitli bakanların, Kongre sözcüsü, bir çok Kongre üyesi ve danışmanları, Amerikan iş dünyasının saygın temsilcileri ve düşünce merkezlerinden konuşmacıların da olduğu bu toplantılarda 10.000’lerce katılımcının bilgilendirilmesi sağlandı, ilişkilerin derinleşmesine ve yaygınlaşmasına katkıda bulunuldu.

TAIK faaliyetleri geçtiğimiz 20 yılda iki ülke arasındaki ilişkilerde sağlanan önemli gelişmelere katkıda bulundu. Bu gelişmeler arasında aşağıdaki konuları sayabiliriz:

- Türkiye’nin Gelişmekte olan 10 Büyük Pazar (BEM) arasında değerlendirilmesi
- US Exim Bank’ın Türkiye risk oranını düşürmesi
- Türkiye’nin tekstil kotasının artırılması
- Apalaçya-Türkiye Ticaret Projesinin uygulamaya geçmesi
- Özel sektörün BDC (Business Development Council) içinde temsili
- Ekonomik Ortaklık Komisyonu (EOK) Toplantılarında özel kesimin temsili
- ABD Kongresinde Türk Dostluk Grubu (“Turkey Caucus”) kurulması
- ABD Kongresinde Ermeni Soykırımı tasarılarının reddi
- TUSIAD-US ofisinin açılarak lobi faaliyetlerinin yönlendirilmesi
- Washington’da her yıl yapılan Ortak Konferansın Washington’da gerçekleşen en büyük ikili konferans niteliğini kazanması
- Türk firmalarının ABD’de yatırım yapmalarına destek sağlanması
- Amerikan firmalarının Türkiye’de yatırım yapmalarına destek sağlanması
- Üçüncü ülkelerde işbirliğinin teşvik edilmesi (Orta Asya, Afganistan, Irak)
- Karşılıklı ticaretin dengelenmesi ve sektörel olarak çeşitlenmesi

Önümüzdeki dönemde TAIK, ABD’de Türk ekonomisini ve firmalarını tanıtmak, bilgi paylaşımı sağlayarak Türk-Amerikan iş geliştirme imkanlarını sürekli ilerletmek için gerekli zemini oluşturmak hedefine odaklanmayı planlamaktadır Bu hedef doğrultusunda yaptığımız çalışmalarda şu konulara öncelik veriyoruz:

• İki ülke arasında ticari ve sınai işbirliğinin ve ortak yatırımların artırılması
• Ticareti ve ortak yatırımı kısıtlayıcı mevzuat ve uygulamaları tespit ederek, bunların kaldırılması veya iyileştirilmesi yönünde ilgili mercilere bilgi verilmesi
• Finansman olanaklarının geliştirilmesi
• Türkiye’nin ve Türk ekonomisinin ABD’de tanıtılması
• ABD’deki iş fırsatlarını Türkiye’nin değişik yörelerinde tanıtılması
• Üçüncü ülkelerde işbirliğini teşvik edilmesi

Bu doğrultuda TAIK’in 20. yılında başlattığımız faaliyetler ise şu şekilde özetlenebilir:

• Anadolu-ABD Köprüsü temasıyla her ay ayrı bir ilimizde ABD ile iş geliştirme konusunda bilgi paylaşımı sağlayacak toplantılar düzenlemek
• Türk-Amerikan ilişkileri konusunda kamuoyu oluşturulması için içerik geliştirmek ve paylaşımı yaygınlaştırmak için basın ile ilişkilere ağırlık vermek
•Türk-Amerikan İlişkilerinin değişik boyutları hakkında kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla aylık toplantılar düzenlemek, araştırma projelerini desteklemek ve Türk-ABD işbirliğindeki başarı hikayelerini kamuoyuna sunmak
• Eyalet ve sektör bazında iş geliştirme faaliyetlerine öncelik vermek
• www.turkey-now.org sitesinin kurulmasıyla iki ülke arasında iş fırsatları konusuda güncel bilgi sunmak

TAIK, çalışmalarında aynı hedefleri paylaşan kamu ve özel sektör kurumlarıyla, üniversiteler, düşünce merkezleri ve sivil toplum kuruluşlarıyla işbirliği yapmanın önemine inanmaktadır.

Ana hedefimiz, Türkiye ve ABD arasındaki ekonomik ve ticari ilişkinin çeşitlenmesi, gelişmesi ve yaygınlaşmasına katkıda bulunmaktır. Ortak değerleri paylaşan bu iki ülkenin, ortak çıkarlarlarının ve ekonomik olarak karşılıklı bağımlılığının artmasına katkıda bulunmanın, önceliklerimizde de uyum sağlanmasının en etkili yolu olduğuna inanıyoruz.

Dr. Argüden
yarguden@arge.com


Dünya Gazetesi
Yapısal Reformlar
Refah düzeyini artırabilen bir Türkiye için hangi siyasi partinin desteklendiğinden bağımsız olarak ciddi yapısal sorunları çözecek...
Tek Tip İnsan Yetiştirmek
Dünya ile rekabet edebilmek için tüm kaynaklarımızı verimli ve etkin kullanmalıyız. Ülkemizde her yıl yaklaşık 17 milyon...
Galatasaray ve Toplumsal Eğitim
“Kazanmak her şey değildir, ama kazanma azmi her şeydir” Vince Lombardi Toplumsal öğrenme sınıflarda değil, toplumu...
Takım Tutmak
Sizce bir önerinin kimin tarafından yapıldığı mı? Yoksa, içeriği mi önemlidir? Soru bu şekilde sorulduğunda çoğunluk, önerinin içeriğine...
Türkiye için Liderler, Dünya için Liderlik
Tarsus Amerikan Koleji (TAC) “Türkiye için Liderler, Dünya için Liderlik” anlayışıyla kurulan ve yaşayan ülkemizin en önemli...
Öğrenmemek Geri Kalmaktır
Geleceğimiz için en büyük tehlike, zamanını üretken faaliyetlerle ve öğrenmeden uzak geçirenlerin çoğalmasıdır. Bu nedenle, okulların tam...
Milli Entelektüel Sermayeyi Geliştirmek
Bir ülkenin gelişimi için en temel girdi entelektüel sermaye birikimidir. Çünkü düşünce eylemin temelidir. Kendi özgün...
Elektrik Yaşam Kalitesini Artırır
Bir ülkenin gelişmesini belirleyen en önemli iki unsur entelektüel sermaye birikimi ve enerji kullanımıdır. Özellikle her...
Türkiye Dünyaya Ne Katar?
Türkiye için yurt dışından çeşitli kesimlerce Bölgesel Güç, Global Aktör, Stratejik Ortak, Rol Model, Batının Truva...
Türkiye AB’ye Güç Katar
Türkiye Avrupa’nın üretim üssü, eğitim sisteminin rekabetçiliği için gerekli talebin kaynağı, emeklilikte en kaliteli yaşam merkezi...
Komşumuz Rusya
Karadenizden komşumuz Rusya Türk şirketlerinin uluslararası pazarlarda yerleşik olarak gelişmelerinin ilk durağı oldu. Elbette 1980’lerde yurt...
En Ucuz Enerji
En ucuz enerji tasarruf edilen enerjidir. Dünyadaki ülkeler arası gelir dengesizlikleri azaldıkça, dünyanın enerji talebi artıyor....
Rekabet Özgürlüğü
Yaşam kalitesini geliştirebilmek her zaman daha iyiyi aramaktan geçiyor. Daha iyiyi bulabilmek ise her alanda rekabet...
Toplumsal Uyum
Toplumsal güç çeşitli vektörlerden oluşur. Bir gücü kuvvetli kılan bu vektörlerin aynı yöne yönelmesiyse, o gücü...
Davos ve Dünyaya Katkıda Bulunmak
Dünya’nın gündeminin belirlendiği, iş dünyası liderleriyle devlet başkanlarının, sivil toplum örgütlerinin temsilcileri ve bilim adamlarının biraraya...
Küreselleşme ve Türkiye
İnsanoğlu yaşam mücadelesinde önceleri küçük takımlar kurarak avlanma ve korunma ihtiyaçlarını karşılarken, zaman içerisinde küçük yerleşim...
Yaşlılık Yönetimi Politika Önerileri
Demografik gelişmeler en kolay tahmin edilebilen trendler arasında olmasına rağmen, politika oluşturma sürecinde yeteri kadar değerlendirilmiyor....
Türkiye’nin Seçimi
Önümüzdeki seçimlerde hangi parti veya partiler iktidara gelirse gelsin, iktidarın üç konuda nasıl hareket edeceği yaşam...
Seçimlerde Aday Belirleme
Yaklaşan seçimlerde önümüzdeki dönemde ülkemizin yönetim kadrosunu belirlenecek. Bu seçimlerde oy kullanma oranlarının özellikle yüksek olması...
Türkiye’den Otomotiv Devrimi
Otomotiv sektörü dünyanın en önemli ve en büyük sektörleri arasında yer alıyor. Dünyada her sene 50...
Ekonomik Öncelikler
Seçim senesine girdiğimiz 2007 yılında siyasi partiler ekonomi politikalarını gözden geçiriyorlar. Bu konuda yapılan çalışmaların iyi...
Ermeni Meselesi
Geçen hafta Fransa Parlamentosu’nda alınan karar ile birlikte Türkiye’nin gündemine şimdiye kadar görülmemiş bir şekilde oturan,...
Hangi Davranışı Teşvik Ediyoruz
Toplumsal olarak teşvik ettiğimiz davranışların sonuçlarına katlanmak durumundayız. Birçok konuda doğru davranışları teşvik etmediğimizin farkına bile...
Basketbolcular ve Toplumsal Eğitim
Dünya Basketbol Şampiyonasındaki Ulusal Takımımız yaklaşımıyla, elde ettiği sonuçlarla hepimize gurur verdi. Basketbol takımımızın özel davetle...
İşsizlik Sendromundan Kurtulmak
Araştırmalar Türkiye’deki en önemli sorunun işsizlik olduğunu ortaya koyuyor. Bu nedenle girişimciler, siyasetçiler veya bilim adamları...
Kur Mu? Yönetim Anlayışı Mı?
Türk Lirasının daha değerli hale gelmesi ve dünyada başka ülkelerin de üretim kapasitelerini hızla geliştirmeleri üreticilerimizi...
Düşünce Merkezleri
Düşünce eylemin temelidir. Bireyler, kurumlar ve toplumlardan gelecek için fikri hazırlık düzeyi yüksek olanlar, geleceği şekillendirebilmek...
Türk – ABD İlişkilerini Geliştirebilmek
Türkiye ile ABD arasındaki ilişkiler demokrasi, özgürlükler, insan hakları ve serbest piyasa ekonomisi gibi ortak idealleri...
Kara Afrika’dan Sarı Afrika’ya
Günümüzde küreselleşme konusundaki gelişmeler ele alındığında en önemli gelişmenin Çin’in yüksek kalkınma hızının dünya üzerindeki etkileri...
Türkiye’nin Markalaşması
Blgi ve iletişim süratli bir şekilde artırıyor ve yayılıyor. Buna bağlı olarak, insanlar yoğun bir bilgi...
E-Saglık
Bilgi teknolojilerinin en önemli katkı sağlayabileceği sektörlerden birisi de sağlık sektörü. Sağlık sektöründeki önemli teknolojik gelişmelere...
E-Eğitim
Kurumların en önemli varlığı insan kaynakları. Bu kaynağı sürekli olarak geliştirebilen ve güncel bilgiyle donatabilen şirketler...
Kurumsal Yapılar ve Yatırım
Bir ülkenin gelişmesinde en önemli girdilerden birisi de o ülkeye yapılan yatırımlardır. Uluslararası şirketlerin bir ülkeye...
Türk ABD İlişkilerini Geliştirmek
Türkiye ile ABD arasındaki ilişkiler demokrasi, özgürlükler, insan hakları ve serbest piyasa ekonomisi gibi ortak idealleri...
Antalya’nın Markalaşması
Antalya son yirmi yıldaki yatırım atağı ile dünyanın önemli turizm merkezleri arasına girmeye başladı. Ancak, Türkiye’nin...
Eğitimde İçerik ve Süreç
Türkiye, eğitim çağındaki gençlerin toplam nüfusa oranı en yüksek olan ülkeler arasında yer alıyor. Bu nedenle...
Yalın Vergi
Vergi devleti devlet yapan kaynakların temeli, toplumların kamu hizmetlerini gerçekleştirebilmesinin aracıdır. Vergi sisteminde geçerli olması beklenen...
Tarihe Küresel Bakış
“Türkler: Bin Yılın Yolculuğu” sergisinin İngiliz Kraliyet Sanat Akademi’sinde açılmasına fikri ve maddi katkıda bulunanları kutlamak...
Kızlarını Eğiten Yaşam Kalitesini Geliştirir
Bir toplumun gelişmesi, yaşam kalitesinin artması, o toplumun insan kaynaklarını ne kadar etkin kullandığı ile belirleniyor....
İstihdamı Geliştirmek
Türkiye’nin en önemli sorunu istihdam sorunudur. Çeşitli tahminlere göre geçtiğimiz bir yıl içinde işsizler ordusuna katılan...
Bilimsel Çalışmalarla Politika Üretmek
Ülkemizde politika üretmek (“policy analyses”, “policy development”) kavramı, politika yapmak (“politics”) kavramı ile karıştırılıyor. Zaten politika...
Yaşlılığın Finansmanı
Cumhuriyet tarihine baktığımızda en önemli uğraşımız nüfusu ve ekonomisi hızla büyüyen bir ülkenin ihtiyaçlarına yetişmek olduğunu...
Vergi Reformu
Devleti devlet yapan en önemli unsurlardan birisi de vergi koyma yetkisidir. Bu yetkisini sorumlu, adil ve...
E-birey ve E-devlet
Dünyada önemli bir devrim gerçekleşiyor: İnsanlar için iletişimde zaman ve mekân bağımlılığını ortadan kaldıran, bilgiye erişim...
Yarını Arayışlar
Geçtiğimiz hafta sonu ARGE Danışmanlık ve NMC tarafından “Yarını Arayışlar” toplantısı düzenlendi. Toplantıya, fikirleriyle, kararlarıyla ve...
Kıbrıs ve Karar Teorisi
İnsanlar tarih boyunca yaşamlarını sürdürmek ve yaşam kalitesini artırmak için hep seçim yapmak ve karar vermek...
Türkiye’nin Tanıtımı
Ülkemizi hem yurt içinde, hem de yurt dışında yeteri kadar iyi tanıtamıyoruz. İşte ispatı: (i) Türkiye’ye...
Verimsizlik Yolsuzluktan Daha Kötü
“İki şişe süt çalanla, iki şişe sütü sokağa döken arasında ne fark var?” Yolsuzluk gerçekten bir...
Yaratıcı İnsanları Cezbetmek
Ülkemizin refah düzeyini, bu topraklarda yaşayanların yaşam kalitesini artırmak için yatırımlara ihtiyaç var. Bu yatırımları finanse...
Üniversite Reformu
Üniversiteler bir toplumda bilgi üretimi ve yaratıcılığın geliştirilmesi için büyük öneme sahip kurumlardır. Ülke refahını artırmak...
Okul Kitapları
Bu hafta yaklaşık 15 milyon genç bir eğitim yılını daha tamamlayıp yaz tatiline çıkıyor. Öğrencilerin performans...
E-Devlete Doğru
31 yıldır sürdürülen çalışmalar sonunda bu hafta nüfus kayıtlarının elektronik ortamda tutulmasını sağlayan Mernis projesi hayata...
2020 İçin Rekabet Stratejileri
Geçmişi değiştiremeyiz, ama geleceği kazanabilir veya kaybedebiliriz. 2020 yılında daha güçlü bir Türkiye, refah düzeyi daha...
AKP Bunları Yapabilecek mi?
Bu hafta Türkiye siyasetinde önemli bir değişim yaşandı. Ancak, ülkemiz için önemli olan bu hafta yaşanan...
Offset Uygulamaları
Geçen hafta Ege Serbest Bölgesi (ESBAŞ) ülkemizde ilk kez “Offset” uygulamaları konusuda bir sempozyum düzenledi. “Offset”...
Dünya Markası Olarak Türkiye
Ülkemizin dünyada aranan bir marka haline gelmesini sağlamak ürün ve hizmetlerimizle yarattığımız katma değerin yükselmesine yardımcı...
Piontek, Derwall ve Terim’ler
Türkiye futbolda önemli bir başarıya imza attı. Öncelikle, bu başarıyı getiren futbolcularımızı, teknik heyeti ve idarecileri...
Reel Sektörde Değişim
Ülkemizde makro ekonomik düzeyde önemli reformlar gerçekleştiriliyor. Ancak, bu reformların yarattığı altyapı üzerinde şirketlerimizin de başarıyı...
Test Odaklı Eğitim Sistemi
Dünya ile rekabet edebilmek için tüm kaynaklarımızı verimli ve etkin kullanmalıyız. Ülkemizde her yıl yaklaşık 17...
A.B.D. ile Stratejik İşbirliği
Uzun senelerdir A.B..D. ile ilişkilerimiz ağırlıklı olarak siyasi ve askeri konularla sınırlı olarak gelişti. Türkiye’nin Kore...
Küresel Rekabet Gücü – 2
Ülkemizin rekabet gücünü artırmak için sadece kamu sektöründe değil, özel sektörde de zihniyet değişimi gerekiyor. Dünya...
Küresel Rekabet Gücü – 1
Bir ülkenin rekabet gücünü belirlemede en etkili performans ölçütü gelişmenin geçmişle değil, diğer ülkelerle karşılaştırmasıdır. Dünya...
Beyin Gücü
Türkiye önemli bir reform sürecinden geçiyor. Kamunun rolü yeniden tasarlanıyor, finansal sistem yeniden yapılandırılıyor ve hatta...
Dünyayla Rekabet
“Rekabetin olmadığı bir ortamda büyük işler başarmak çok kolaydır.” Willian van Home Bir ülkenin rekabet gücünü...
Eğitimde İçerik
“En yüksek getiriyi sağlayan yatırım, bilgiye yapılan yatırımdır.” Benjamin Franklin Ülkemizde her yıl yaklaşık 15 milyon...
Cazibe Merkezi
“Kaderimizi yıldızlarda değil, kendi içimizde aramalıyız.” William Shakespeare Ülkemizin gelişmesi için yatırıma, yatırımların gerçekleşmesi içinse yabancı...